ZASADY POSTĘPOWANIA W SYTUACJACH ZAGROŻEŃ

PRZED WYSTĄPIENIEM POWODZI:

• nie planuj budowy na miejscu, o którym wiadomo, że położone jest na terenie zagrożonym zalaniem ze strony pobliskiego zbiornika wodnego lub cieku wodnego
• jeżeli już mieszkasz na terenie, gdzie możliwe jest zalanie wodą nie oszczędzaj na izolacji. Wykonaj ciężką i trwałą izolację fundamentów, ścian i podłóg piwnic, itp.
• na poziomie pomieszczeń zagłębionych nie umieszczaj urządzeń i sprzętu wrażliwego na działanie wody (intensywnej wilgoci)
• ubezpiecz mienie na wypadek powodzi, co pozwoli przynajmniej częściowo zrekompensować starty nią spowodowane
• naładuj baterie w telefonach komórkowych
• przechowuj polisy ubezpieczeniowe, dokumenty, wartościowe przedmioty w bezpieczny miejscu
• naucz domowników sposobu odłączania zasilania w energię elektryczną oraz odcinania dopływu gazu, a także jak zabezpiecza się mieszkanie, dom, obejście przed powodzią i grabieżą
• sprawdź zawory zainstalowane w kanalizacji ściekowej swego domu w celu uniknięcia cofania się wody z systemu kanalizacyjnego oraz systemu drenażowego
• zgromadź materiały i podstawowe narzędzia budowlane przydatne do zabezpieczenia budynku przed niewielkim zagrożeniem powodziowym (worki, piasek, folia plastikowa, gwoździe)

PO OGŁOSZENIU STANU POGOTWIA LUB ALARMU, A TAKZE W CZASIE POWODZI:

• nasłuchuj komunikatów radiowych (radio regionalne) w celu uzyskania komunikatu o zagrożeniu i sposobach postępowania
• w przypadku niebezpieczeństwa natychmiast przemieszczaj się na wyżej położone tereny (miejsca)
• jeżeli władze lokalne ogłoszą ewakuację z terenów zagrożonych, bądź przygotowany na nią wraz z rodziną. Pamiętaj także o swoich zwierzętach
• zabezpiecz swoje mieszkanie, swój dom tj. przenieś wartościowe wyposażenie domowe na wyższe piętra domu oraz zabezpiecz parter, jeśli czas na to pozwala. Wykorzystaj do tego celu worki z piaskiem, folię lub inne materiały podręczne. Z posesji wszystkie rzeczy schowaj do budynku lub przywiąż je do czegoś stabilnego, aby nie popłynęły
• w czasie powodzi odłącz urządzenia elektryczne, ale nie dotykaj ich, gdy są wilgotne lub stoją w wodzie, wyłącz dopływ gazu
• w miarę możliwości na wyższych piętrach napełnij wannę i inne pojemniki wodą, po wcześniejszym zdezynfekowaniu ich odpowiednimi płynami
• zapewnij swobodny wlew wód powodziowych do piwnicy twojego domu lub sam wypełnij ją czystą wodą. Unikniesz w ten sposób zagrożenia uszkodzenia fundamentów wodą przez ciśnienie napierających wód powodziowych
• jeżeli zostaniesz wytypowany do pomocy w różnego rodzaju pracach przeciwpowodziowych - pomagaj
• zapobiegaj tworzeniu się atmosfery paniki, bądź rozsądny, zachowaj trzeźwość umysłu
• ogranicz do minimum rozmowy z telefonów komórkowych przez co zaoszczędzisz baterie i nie będziesz obciążał sieci

PO POWODZI:

• jak najdłużej zostań poza zasięgiem wód powodziowych, gdyż mogą być skażone np. produktami ropopochodnymi, nie oczyszczonymi ściekami, bakteriami chorobotwórczymi itp.
• bądź ostrożny, gdy wyjeżdżasz na tereny dotknięte powodzią. Drogi prawdopodobnie będą osłabione i mogą nie wytrzymać ciężaru twojego samochodu czy innego pojazdu
• jeśli musisz przejechać przez rozlewisko to rób to bardzo powoli, gdyż droga może być rozmyta. Nigdy nie przejeżdżaj przez wodę płynącą. Nawet nie wielki nurt wody potrafi porwać samochód
• miej zawsze włączone radio w celu uzyskania informacji lokalnych, dotyczącym udzielanej pomocy tj. zaopatrzenia w wodę zdatna do picia i użytku rolnego
• zwracaj uwagę na zdrowie i bezpieczeństwo twoje i twojej rodziny. Często myj ręce mydłem w czystej wodzie, jeśli miałeś kontakt z wodami powodziowymi
• pamiętaj o wspomożeniu swoich sąsiadów, którzy mogą potrzebować specjalnej pomocy przy małych dzieciach, starszych lub niepełnosprawnych osobach
• nie używaj żywności, która miała kontakt z wodami powodziowymi
• poinformuj odpowiednie służby o zerwanych liniach energetycznych lub innych zagrożeniach występujących na twoim terenie
• mieszkanie  i wszystkie sprzęty, które przydatne są do dalszego użytkowania trzeba zdezynfekować, gdyż naniesiony muł zawiera duże ilości grzybów i bakterii chorobotwórczych, które zagrażają zdrowiu ludzi i zwierząt
• przygotuj do wymiany wszystkie podłogi, które nasiąknęły wodami powodziowymi
• sprawdzaj czy fundamenty twojego domu nie mają pęknięć, aby upewnić się, że budynek nie grozi zwaleniem. Uważaj na poluzowane tynki i sufity
• stopniowo odpompuj zalane piwnice  - około 1/3 pierwotnego poziomu dziennie - w celu uniknięcia zniszczenia struktury fundamentów
• dopilnuj, aby instalacje domowe, elektryczne, gazowe i wodno-kanalizacyjne zostały sprawdzone przez fachowców i ewentualnie naprawione przed ich ponownym użytkowaniem
• w czasie oględzin używaj mocnego obuwia i bakteryjnych lamp lub latarek
• jeśli byłeś ubezpieczony przed powodzią, skontaktuj się z firmą ubezpieczeniową, aby uniknąć nieporozumień z odszkodowaniami. Zrób zdjęcie zastanych zniszczeń - zarówno budynku, jak i wyposażenia

NIE DOPUŚĆ DO POWSTANIA POŻARU:

• ostrożnie używaj zastępczych źródeł grzewczych (np. przenośne grzejniki elektryczne, gazowe, piecyki na drewno i węgiel)
• nie używaj kuchenki gazowej do ogrzewania
• utrzymuj w stałej technicznej sprawności instalację elektryczną, przedłużacze, kable, gniazdka, instalacje gazową, przewody kominowe i wentylacyjne
• nie przeciążaj sieci elektrycznej. Korzystaj z rozgałęziacza z bezpiecznikiem, a unikniesz iskrzenia i krótkich spięć
• nie umieszczaj grzejników elektrycznych, kuchenek mikrofalowych i innych urządzeń elektrycznych podbierających dużą moc w pobliżu firan i innych łatwopalnych materiałów
• nie używaj otwartego ognia (zapalniczek, świec, papierosów) w pobliżu łatwopalnych materiałów
• nie gromadź i nie używaj wewnątrz budynku benzyn, paliw, nafty itp. Można je przechowywać tylko w odpowiednich pojemnikach w dobrze wentylowanych pomieszczeniach
• popiół gromadź w oddalonym od budynku metalowym pojemniku, zaopatrz mieszkanie, dom i obejście w podręczny sprzęt gaśniczy i naucz rodzinę posługiwać się nim. Przestrzegaj terminów badania sprawności i ich legalizacji
• zainstaluj w miarę możliwości wykrywacze dymu, które dwukrotnie zwiększają szanse przeżycia
• naucz dzieci jak informować o pożarze przez telefon

W CZASIE POWSTANIA POŻARU:

• zaalarmuj niezwłocznie, przy użyciu wszystkich dostępnych środków osoby będące w strefie zagrożenia
• wezwij Straż Pożarną
• przystąp niezwłocznie, przy użyciu miejscowych środków gaśniczych, do gaszenia pożaru i niesienia pomocy osobom zagrożonym, a w przypadku koniecznym przystąp do ewakuacji ludzi i mienia
• jeśli ubranie pali się na tobie zatrzymaj się, połóż na ziemi i obracaj do chwili zduszenia ognia, ucieczka spowoduje tylko zwiększenie płomienia
• nie gaś urządzeń elektrycznych wodą, gdyż mogą one być pod napięciem, postaraj się odłączyć zasilanie elektryczne
• nie próbuj gasić ognia, którego nie jesteś w stanie opanować
• wyprowadź wszystkie osoby zagrożone w bezpieczne miejsce i w razie potrzeby udziel pierwszej pomocy
• gdy pożar i swąd dymu obudzi cię ze snu zbadaj czy drzwi są ciepłe, jeśli tak - nie otwieraj ich, lecz użyj innych dróg, by opuścić pomieszczenie (np. przez okno, jeśli jest to możliwe)
• jeśli nie możesz wyjść z pomieszczenia, uszczelnij drzwi, kanały wentylacyjne, by nie przedostał się przez nie dym, otwórz okno i wzywaj pomoc
• jeśli musisz wyjść przez pomieszczenia zadymione zakryj usta i nos ręcznikiem, okryj się czymś niepalnym lub mokrym kocem i przemieszczaj się tuż przy podłodze. Dym i gorące powietrze unosi się do góry, a dołem powietrze jest bardziej czyste i chłodne
• opuszczając mieszkanie, zabierz ze sobą wszystkich domowników

PO POŻARZE:

• nie wchodź do zniszczonego przez ogień budynku zanim służby ratownicze nie stwierdzą, że jest bezpieczny pod względem budowlanym, energetycznym itp.
• gdy potrzebujesz mieszkania, żywności lub straciłeś w pożarze osobiste przedmioty, zwróć się do Gminy lub skontaktuj się z organizacjami wspomagającymi poszkodowanych
• wezwij agenta ubezpieczeniowego przed wyrzuceniem zniszczonych przedmiotów, a jeśli jesteś dzierżawcą lub lokatorem, wezwij właściciela
• wyrzuć żywność, napoje, lekarstwa, które narażone były na wysoką temperaturę i dym
• jeśli posiadasz sejf lub masywną metalową skrzynię nie próbuj jej otwierać. Może ona utrzymywać wysoką temperaturę przez wiele godzin
• jeśli inspektor budowlany stwierdzi, że budynek jest niezabezpieczony to musisz opuścić dom:
  poproś Policję o pilnowanie twojego domu podczas nieobecności,
  zabierz ze sobą dokumenty tożsamości, rzeczy osobiste, polisę ubezpieczeniową,
  poinformuj przyjaciół, krewnych, agenta ubezpieczeniowego, pracodawcę, szkołę, urząd pocztowy o miejscu twojego pobytu

Najczęstszą przyczyna wichur i huraganów jest szybkie przemieszczanie się aktywnych niżów. Występujące tego typu zagrożenia mogą powodować duże straty materialne i uciążliwości dla ludności zamieszkałej w rejonie wystąpienia powyższego zagrożenia. W przypadku wystąpienia zagrożenia wichurami i huraganami należy liczyć się z:

• uszkodzeniem drzewostanu i spowodowanie zatarasowania dróg
• uszkodzeniem budynków mieszkalnych i zakładów pracy
• uszkodzeniem napowietrznych sieci energetycznych, telekomunikacyjnych
• dużymi stratami materialnymi w drzewostanie, budynkach, środkach ruchomych
• z ofiarami w ludziach
• pożarami powstałymi wskutek uszkodzenia linii energetycznych i stacji trafo

PRZED NADEJŚCIEM WICHURY:

• słuchaj prognozy pogody oraz komunikatów podawanych przez rozgłośnie radiowe i telewizyjne
• sprawdź czy poszycie na dachu jest solidnie przymocowane
• oceń stan okien i (jeżeli uznasz to za konieczne) zabezpiecz je odpowiednio
• uprzątnij z obejścia przedmioty, które mogłyby narobić szkód w przypadku porwania ich przez wiatr
• pozamykaj zwierzęta oraz odpowiednio zabezpiecz pomieszczenia, w których się znajdują
• upewnij się, czy twoje radio i latarka działają jak należy oraz miej zapas naładowanych baterii
• zaopatrz się w niezbędne materiały i leki
• zaopatrz się w paliwo do samochodu. Może być potrzebny

W CZASIE SILNYCH WIATRÓW:

• zachowaj spokój oraz nie wychodź na zewnątrz, jeśli nie jest to absolutnie konieczne
• jeśli znajdziesz się z dala od domu, pozostań tam, gdzie jesteś, dopóki wichura nie przejdzie
• nie zatrzymuj się pod trakcjami elektrycznymi, planszami i tablicami reklamowymi oraz drzewami
• wyłącz główny wyłącznik prądu - ograniczy to możliwość powstania pożaru
• schowaj się w środkowych i najniższy h partiach budynku z dala od oszklonych okien, sufitów i drzwi
• słuchaj komunikatów radiowych i telewizyjnych oraz przestrzegaj w nich przekazywanych zasad zachowania się
• jeśli służby ratownicze zaleca ewakuację:
  wyrusz tak szybko jak to możliwe,
  opuszczając mieszkanie wyłącz energię elektryczną, główny zawór wody (gazu) orz zabezpiecz dom,
  zawiadom kogoś poza zasięgiem wichury, dokąd się ewakuujesz,
  zabierz przygotowany podręczny bagaż oraz ciepłą odzież

PO PRZEJŚCIU SILNYCH WIATRÓW:

• zorganizuj pomoc, w tym medyczną, dla poszkodowanych
• uprzątnij zniszczony sprzęt i dokonaj niezbędnych napraw w swoim domu
• nie próbuj usuwać zawalonych drzew, które upadły na linie energetyczne oraz nie dotykaj zerwanych przewodów
• jeśli jesteś ubezpieczony wykonaj zdjęcia zniszczeń zarówno domu, jak i jego wyposażenia
• sprawdź wszystkie instalacje w zniszczonym domu

Najczęstszą przyczyną występowania gradobicia jest powstawanie chmur gradowych na skutek silnych, pionowych ruchów powietrza. Zjawisko ma to miejsce najczęściej w okresie letnim.

PRZYGOTUJ SIĘ NA WYSTĄPIENIE GRADOBICIA:

• ubezpiecz swój budynek mieszkalny, dom, zwierzęta gospodarskie, uprawy polowe od skutków gradobicia
• zapisz i zapamiętaj numery telefonów na pogotowie ratunkowe, do służb weterynaryjnych  i upewnij się czy wszyscy domownicy je znają
• przygotuj odpowiednio swoje mieszkanie, swój dom:
  zabezpiecz rynny i inne części budynku,
  zabezpiecz lampy i inne urządzenia, które mogą ulec zniszczeniu

PODCZAS GRADOBICIA:

• jeżeli spotka cię gradobicie z dala od domu, znajdź bezpieczne schronienie i pozostań tam do czasu jego zakończenia
• jeśli jesteś w domu:
  zamknij okna, usuń z parapetów i balkonów przedmioty, które mogą zagrażać przechodniom,
  pozostań w nim z dala od oszklonych okien, sufitów i drzwi,
  w miarę możliwości pozamykaj zwierzęta domowe i hodowlane,
  trzymaj pod ręką przygotowane latarki,
  miej włączone radio, w celu uzyskania ewentualnych komunikatów

PO GRADOBICIU:

• jeśli są poszkodowani:
  udziel pierwszej pomocy rannym lub poszkodowanym osobom,
  nie przenoś ciężko rannych osób, chyba że są one bezpośrednio zagrożone doznaniem kolejnych obrażeń - wezwij pomoc
• jeżeli byłeś ubezpieczony przed gradobiciem, wykonaj zdjęcia zniszczeń zarówno domu, jak i jego wyposażenia w celu ubiegania się o odszkodowanie

Najczęstszą przyczyną wystąpienia burzy jest powstanie chmur burzowych na skutek silnych, pionowych ruchów powietrza. Zjawisko to ma miejsce najczęściej w okresie letnim.

BĄDŹ PRZYGOTOWANY NA WYSTĄPIENIE BURZ:

• ubezpiecz swoje mieszkanie, dom, samochód, zwierzęta gospodarskie, uprawy polowe od skutków burzy
• przygotuj swój dom:
  sprawdź przepustowość rynien domu i pozostałych zabudowań gospodarskich,
  sprawdź drożność studzienek kanalizacyjnych i rowów,
  zabezpiecz lampy i inne urządzenia, które mogą ulec zniszczeniu

PODCZAS BURZY:

• jeżeli zastanie cię burza z dala od domu, znajdź bezpieczne schronienie i pozostań do czasu jej zakończenia. Nie chowaj się pod drzewami. Na otwartej przestrzeni przykucnij i poczekaj. Burze z reguły nie trwają dłużej niż pół godziny
• jeżeli jesteś w domu:
  zamknij okna, usuń z parapetów i balkonów przedmioty, które mogą zagrażać przechodniom,
  pozostań w nim z dala od oszklonych okien, sufitów i drzwi,
  w miarę możliwości pozamykaj zwierzęta domowe i hodowlane,
  miej przygotowaną do użycia latarkę,
  włącz radio w celu zapoznania się z aktualnymi komunikatami,
  wyłącz z gniazdek wszystkie zbędne urządzenia elektryczne oraz anteny,
  jeśli jesteś w samochodzie stań na poboczu i przeczekaj ulewę

O wszystkich zdarzeniach mających istotne znaczenie dla bezpieczeństwa ludzi informuj Straż Pożarną, a w przypadku zerwania linii energetycznych zgłoś to Pogotowiu Energetycznemu.

PO BURZY:

• udziel pierwszej pomocy rannym lub poszkodowanym osobom
• nie przenoś ciężko rannych osób, chyba że są one bezpośrednio zagrożone doznaniem kolejnych obrażeń – wezwij pomoc
• jeśli byłeś ubezpieczony, wykonaj zdjęcia zniszczeń zarówno domu, jak i jego wyposażenia.

Obfite śnieżyce lub gołoledź mogą spowodować:

• blokadę ruchu na drogach i liniach kolejowych (zaspy, oblodzenia, połamane drzewa)
• uszkodzenie linii energetycznych przesyłowych na skutek nadmiernego oblodzenia
• zakłócenia w dostawie artykułów żywnościowych dla ludności
• katastrofy drogowe z udziałem przewoźników transportujących materiały niebezpieczne
• dużą ilość osób poszkodowanych w ruchu pieszym na skutek poślizgnięć
  

BĄDŹ PRZYGOTOWANY NA WYSTĄPIENIE ŚNIEŻYC, ZAWIEI I ZAMIECI:

• słuchaj prognozy pogody oraz komunikatów podawanych przez rozgłośnie radiowe i telewizyjne
• w czasie opadów pozostań w domu
• jeśli musisz wyjść na zewnątrz, ubierz się w ciepłą odzież wielowarstwową i powiadom kogokolwiek o docelowym miejscu podróży oraz przewidywanym czasie dotarcia na miejsce przeznaczenia
• zachowaj ostrożność poruszając się po zaśnieżonym i oblodzonym terenie, zwróć uwagę na zwisające sople, zwały śniegu na dachach budynków
• oszczędzaj zapasy energii poprzez stopniowe obniżanie temperatury w domu i okresowe wyłączanie ogrzewania w niektórych pomieszczeniach
• zabezpiecz inwentarz i paszę przed zamarznięciem

PODRÓŻOWANIE W ZIMIE:

Jedną z wielu przyczyn ofiar śmiertelnych w zimie jest niewłaściwe przygotowanie pojazdu do sezonu zimowego oraz brak znajomości postępowania na wypadek unieruchomienia pojazdu lub zabłądzenia podczas podróżowania.
Jeżeli jesteś zmuszony do wyjazdu samochodem, przestrzegaj następujących zasad:

• jeśli musisz wyruszyć w podróż, rozważ wykorzystanie innych środków transportu, natomiast jeżeli podróżujesz własnym samochodem podróżuj w dzień, nie podróżuj samotnie, informuj innych o swoim planie podróży
• używaj głównych dróg, unikaj bocznych dróg i skrótów
• przygotuj swój samochód do zimy
• trzymaj zimowy zestaw w bagażniku swojego samochodu (łopatkę do śniegu, migające światło, pojemnik z solą kamienną, kable do akumulatora)
• pamiętaj, że działania służb drogowych mają na celu jedynie łagodzenie skutków zimy na drogach
• jeśli znajdziesz się na bezludnych obszarach leśnych lub rolnych, rozepnij dużą płachtę (najlepiej jaskrawą) na śniegu, by zwrócić uwagę ratowników. Co pewien czas dawaj sygnał światłami lub klaksonem
• jeśli śnieg uwięzi cię w twoim samochodzie:
  włącz migające światła alarmowe i wywieś jaskrawą tkaninę na antenie samochodu lub przez okno,
  pozostań w swoim samochodzie, by ratownicy mogli łatwiej cię znaleźć,
  włączaj silnik i ogrzewanie na dziesięć minut w ciągu każdej godziny w celu utrzymania ciepłą a kiedy silnik pracuje, lekko otwórz okno w celu wentylacji,
  wykonuj ćwiczenia w celu rozgrzania organizmu, lecz unikaj przemęczenia,
  ogrzewaj się przykrywając się z innymi pasażerami wierzchnim ubraniem i kocami,
  wymieniaj się z innymi w czasie snu, jedna osoba musi stale czuwać, by obudzić wszystkich, gdy zauważy nadchodzącą pomoc,
  bądź ostrożny, nie nadużywaj akumulatora – ogranicz potrzeby zużycia energii, używaj światła, ogrzewania i radia zależnie od możliwości,
  w nocy włącz wewnętrzne oświetlenie, by ratownicy mogli cię zobaczyć